تأکید شهرداری تهران بر توجه به نیازهای ویژه زنان در بحران‌ها

به گزارش خبرگزاری مهر، نشست تخصصی«ادغام سلامت زنان و بارداری در برنامه‌های مدیریت بحران»به همت سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران برگزار شد.

مریم اردبیلی، مدیرکل امور زنان و خانواده شهرداری تهران در این نشست با اشاره به تجربه‌های جنگ اخیر، اظهار کرد: ظرفیت‌های اجتماعی و میدانی زنان گاهی فراتر از آن چیزی است که در نشست‌ها، پژوهش‌ها و سیاست‌گذاری‌ها مورد توجه قرار گرفته است.

وی گفت: در ادبیات رایج مدیریت بحران، زنان عمدتاً به عنوان گروهی آسیب‌پذیر و قربانی بحران‌ها معرفی می‌شوند؛ افرادی که به دلیل ساختارهای اجتماعی، نیازهایشان کمتر دیده می‌شود و در فرآیندهای تصمیم‌گیری نیز نقش کمتری دارند. هرچند این نگاه مبتنی بر واقعیت‌های موجود است، اما تنها بخشی از واقعیت را نشان می‌دهد و باید به ظرفیت‌ها و توانمندی‌های زنان نیز توجه شود.

وی با اشاره به نقش زنان در خانواده گفت: مادران معمولاً نقش اصلی را در تفسیر و توضیح شرایط بحرانی برای اعضای خانواده، به‌ویژه کودکان، برعهده دارند.

اردبیلی افزود: وضعیت روحی و روانی مادر می‌تواند شاخص مهمی برای سنجش وضعیت کلی خانواده در شرایط بحران باشد؛ زیرا مادران نقش مهمی در ایجاد آرامش، اطمینان و مدیریت هیجانات اعضای خانواده ایفا می‌کنند.

وی با تأکید بر ضرورت توجه به نیازهای ویژه زنان در بحران‌ها، گفت: بسیاری از موضوعات به ظاهر ساده، در عمل دارای ابعاد جنسیتی مهمی هستند.

لزوم توجه به اسکان اضطراری، حفظ حریم خصوصی و امنیت زنان در مواقع بحران

مدیر کل امور زنان و خانواده شهرداری تهران با اشاره به نمونه‌هایی از مطالعات بین‌المللی در این زمینه توضیح داد: حتی موضوعاتی مانند دسترسی به سرویس‌های بهداشتی، فضاهای اسکان اضطراری، حفظ حریم خصوصی و امنیت زنان نیازمند نگاه ویژه و سیاست‌گذاری حساس به جنسیت است.

اردبیلی خاطرنشان کرد: تأمین این نیازها باید همراه با حفظ کرامت انسانی زنان باشد و نباید به رویکردهای تحقیرآمیز یا سطحی منجر شود.

وی ادر ادامه گفت: در بسیاری از بحران‌ها، شبکه‌های غیررسمی شکل‌گرفته توسط زنان بسیار سریع‌تر از برخی ساختارهای رسمی وارد عمل شده‌اند و توانسته‌اند بخشی از نیازهای جامعه را پاسخ دهند.زنان به دلیل تجربه‌های زیسته خود معمولاً توانایی مدیریت همزمان چندین مسئله را دارند و می‌توانند در شرایط استرس شدید، نیازهای عاطفی، روانی و معیشتی اعضای خانواده را به طور همزمان مدیریت کنند و این یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های زنان در افزایش تاب‌آوری خانواده و جامعه است.

وی با اشاره به تجربه جنگ اخیر گفت: اگرچه ساختارهای رسمی معمولاً مدیریت سخت بحران مانند امدادرسانی، آواربرداری و ساماندهی زیرساخت‌ها را مردان برعهده دارند، اما بخش مهمی از مدیریت نرم بحران توسط زنان انجام می‌شود.

اردبیلی گفت: زنان معمولاً به نیازهای پنهان، آسیب‌های اجتماعی، مسائل خانوادگی و مشکلات روانی افراد توجه بیشتری دارند و می‌توانند از بروز بسیاری از آسیب‌های ثانویه جلوگیری کنند ، زنان توانایی بالایی در شناسایی نیازهای نادیده‌ گرفته‌شده افراد دارند . همین ویژگی موجب شده است زنان در بسیاری از مواقع بتوانند خلأهایی را شناسایی کنند که در ساختارهای رسمی دیده نشده و برای رفع آنها اقدام می‌کنند.

زنان بازیگران فعال و اثرگذار در فرآیند مدیریت بحران هستند

اردبیلی در جمع‌بندی سخنان خود تأکید کرد: سیاست‌های مدیریت بحران باید از نگاه صرفاًحمایتی نسبت به زنان عبور کرده و آنان را به عنوان بازیگران فعال و اثرگذار در فرآیند مدیریت بحران به رسمیت بشناسد.

وی همچنین بر ضرورت توسعه رویکرد «مدیریت بحران خانواده‌محور» تأکید کرد و گفت: خانواده مهم‌ترین بستر شکل‌گیری تاب‌آوری اجتماعی است و زنان در این میان نقشی کلیدی دارند.

اردبیلی افزود: اگر خانواده بتواند با کمک زنان از بحران‌ها عبور کند، امکان تبدیل تهدیدها به فرصت، کاهش شکاف‌های اجتماعی و تقویت انسجام ملی نیز افزایش خواهد یافت.

زنان یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های اجتماعی برای افزایش تاب‌آوری جامعه

به گزارش ایسنا، علی نصیری رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران نیز در این نشست به تغییر نگاه سنتی زنان نسبت به مدیریت بحران پرداخت و اذعان کرد: به جای اینکه زنان فقط به عنوان گروهی آسیب‌پذیر دیده شوند، باید آنها را یکی از مهم‌ترین ظرفیت‌های اجتماعی برای افزایش تاب‌آوری جامعه دانست.

استفاده از ظرفیت زنان برای افزایش تاب‌آوری اجتماعی

به اعتقاد او، موضوع زنان و مادران باید در تمام مراحل مدیریت بحران، از پیشگیری و آمادگی تا پاسخ و بازتوانی، مورد توجه قرار گیرد و برنامه‌ها نیز با رویکرد خانواده‌محور، شناسایی نیازهای ویژه زنان و بهره‌گیری از ظرفیت آنان برای افزایش تاب‌آوری اجتماعی تدوین شوند.